Onze ligusterheggen zijn de grenzen tussen de volkstuinen en het pad op VTV Blijdorp. Ze zorgen voor afscheiding en een groene uitstraling op het park. Maar liguster groeit snel: de struiken kunnen tot wel 40 – 50 cm per jaar hoger en breder worden. Wij vragen alle leden om drie keer per jaar de heggen te knippen op de afgesproken maat: 50 cm hoog, 20 cm breed. Toch zie je her en der dat de struiken hoger en breder zijn.
De winter – als het niet vriest – is de perfecte tijd om de heggen die te groot zijn geworden terug te zetten naar de juiste maat. In het voorjaar lopen ze dan weer mooi groen uit, op het juiste formaat.
Hierna vind je praktische snoeitips zodat het terugsnoeien goed, verantwoord en gezond voor de planten verloopt.
Onze VTV Blijdorp regel: 50 cm hoog, 20 cm breed
Bij VTV Blijdorp hanteren we de volgende afspraak: ligusterheggen zijn 50 cm hoog en 20 cm breed. Deze afmetingen zijn jaren geleden afgesproken tussen de leden onderling (in de ALV). Heggen die groter worden dan deze maat vragen we aan te passen aan deze norm.
Liguster reageert goed op snoei en nieuwe scheuten groeien snel weer uit de plant, dus terugzetten naar deze maat is prima te doen. Daarbij is het belangrijk dat je het op het juiste moment en op een verantwoorde manier doet.
Wanneer is de beste tijd om liguster te snoeien?
Liguster kan in principe vanaf einde winter tot ver in het najaar gesnoeid worden, mits het niet vriest op die dag en vlak erna.
De beste momenten voor een flinke snoeibeurt zijn rond het einde van de winter / vroege lente, vóór de groeiperiode begint, en later in het seizoen als extra correctie. Door liguster vóór het voorjaar flink terug te snoeien, krijgt de plant daarna nog tijd om uit te lopen en dicht tegen de snoei aan weer vol te groeien. Bovendien loop je dan niet het risico op laat voorkomende vorstschade.
Bij VTV Blijdorp snoeien wij de heggen drie keer per jaar, als de heggen sprieterig worden en flink uitgelopen zijn. Dat is meestal in mei en juli. Een laatste snoei – die soms heel weinig werk is – is vaak begin september, zodat de struiken netjes de winter in gaan.
Het staat iedere tuinder natuurlijk vrij om de heggen vaker te knippen, voor een netjes aanzicht of voor een goede, dichte groei. Zeker jonge heggen en heggen die flink teruggesnoeid zijn hebben meer aandacht en dus meer knipbeurten nodig voor een goede vertakking.
Voor een algemene onderhoudssnoei of om de heg strak te houden zijn ook volgende momenten geschikt:
Voorjaar (maart-april): dit is een prima tijd voor een grondige snoei, omdat de plant daarna weer krachtig kan uitlopen.
Zomer (juni / juli): een onderhoudsbeurt na de eerste groeispurt houdt de haag netjes.
Najaar (september/oktober): een laatste correctie voor de winter zorgt dat de heg strak de winter in gaat.
Let op: werk niet op een dag dat het vriest, want jonge snoeiwonden kunnen dan schade oplopen. Snoei bij voorkeur op een bewolkte, droge dag; direct felle zon kan jonge, blootgestelde blaadjes verbranden. Snoei ook niet als het erg warm is. Via de snoeiwonden verliest de struik vocht en juist in warme, vaak ook droge, dagen wil je dat liever niet.
Hoe snoei je liguster op een goede manier?
Het snoeien van liguster is niet ingewikkeld, maar er zijn een paar praktische stappen die je helpen om netjes, gezond en veilig te werk te gaan.
1. Bij terugzetten maak je de heg net iets kleiner dan de gewenste maat
Ligusterheggen lopen uit op het punt waar ze gesnoeid worden. Dus als je een heg ’terugzet’ heb je vaak kale takken zonder vertakking. Door de heg bijv. op 40 cm hoog te knippen i.p.v. 50 cm heb je daarna ca. 10 cm ruimte om voor een goede vertakking te zorgen. Dan knip je op 40 cm en zodra de tak weer is uitgelopen en een paar cm groot is, knip je de uitlopers af, want daar gaat hij dan weer vertakken. Hoe meer vertakkingen, hoe dichter de heg. Wees niet bang, liguster kan veel hebben. Zeker als je daarna verzorgt met water en wat compost.
Het betekent wel dat je de eerste periode wat vaker aandacht aan je heg moet besteden dan de drie keer per jaar snoeien.
2. Gebruik goed gereedschap
Zorg voor een scherpe, schone (elektrische) heggenschaar of snoeischaar. Voor dikke takken kan een takkenzaag nuttig zijn. Schone en scherpe messen geven nette snijvlakken die sneller helen, wat de plant helpt herstellen.
3. Werk van boven naar beneden
Begin bovenaan met het terugknippen van de lange uitlopers. Werk vervolgens naar beneden en zorg ervoor dat de bovenkant van de heg iets smaller is dan de onderkant. Dit maakt dat zonlicht ook de onderkant bereikt, waardoor de hele haag voller en gelijkmatiger groeit.
4. Snoei tot net boven een knop
Wanneer je takken inknipt, doe dit net boven een groeiknop of zijtak die naar buiten wijst. Hieruit zal de plant nieuwe scheuten vormen en wordt de heg voller. Deze tip is vooral belangrijk bij kale heggen die vol moeten worden (jonge struiken of flink gesnoeide struiken). Met de hand knippen is dan aan te raden, omdat je dan beter kunt mikken.
5. Controleer op vogelnesten
Ligusterheggen zijn populair voor vogels om in te nestelen. Controleer vóór je begint of er geen actieve nesten zijn. Als er jongen in een nest zitten, wacht dan tot ze uitgevlogen zijn.
6. Verzorg na het snoeien
Na een forse snoei kan de plant een ‘klap’ krijgen. Je kunt de heg ondersteunen door bij zacht weer wat te bemesten en water te geven, en door eventueel wat mulch of compost rond de basis aan te brengen om het herstel te stimuleren.
7. Gebruik lijnen als je het moeilijk vindt om de juiste richting en maat te houden
Door twee paaltjes in de grond te slaan en daar een touw tussen te binden aan het begin van de heg en het eind, heb je een richtlijn om langs te snoeien. Dit kan helpen bij de hoogte en om te voorkomen dat je een heg met golven krijgt.
Waarom regelmatig snoeien belangrijk is
Liguster groeit snel en reageert goed op regelmatige snoei. Door heggen vaker te snoeien (bijvoorbeeld drie keer per jaar), blijven ze compacter, voller en beter in vorm. Dit maakt het makkelijker om de gewenste maat van 50 cm hoog en 20 cm breed te behouden zonder dat de heg uit de klauwen groeit.
Daarnaast zorgt goed snoeien van de heg ook voor betere luchtcirculatie en zonlichttoetreding door de haag, wat de algehele gezondheid van de planten bevordert.
Meer lezen over snoeien van de ligusterheg?
[1]: https://www.gardenersworldmagazine.nl/groene-school/snoeien/liguster-snoeien
[2]: https://www.directplant.nl/tuintips/liguster-snoeien/
[3]: https://www.stihl.be/nl/tuinadvies-inspiratie/tuinonderhoud/heg-onderhouden/haag-snoeien/liguster-snoeien
[4]: https://www.intratuin.be/inspiratie/liguster-snoeien
[5]: https://www.idealhome.co.uk/garden/garden-advice/july-hedge-cutting-warning