Gluren bij de dierentuinburen: de Primula’s

Diergaarde Blijdorp beheert zoals je eerder hebt kunnen lezen als botanische tuin de nationale Primula-collectie. Bij ons vorige bezoek zagen we alleen onaantrekkelijke planten. Het voorjaar is de tijd om ze bloeiend te bewonderen. Op diverse plekken zijn ze te zien: in de Rotstuin, het Auricula theater en in de Chinese sfeertuin staan de Aziatische soorten. De dierentuin heeft in totaal wel 100 soorten.

Door: Inge Hoefnagel en Hennie van Elderen

De botanische naam Primula is afgeleid van het woord primus (eerste), en geeft aan dat het als een van de eerste bloeiers in het voorjaar werd gezien. Het geslacht Primula met de Nederlandse naam Sleutelbloem telt meer dan 400 soorten. De meeste daarvan hebben als verspreidingsgebied de gebergten op het noordelijke halfrond. Slechts een enkele soort is op het zuidelijke halfrond te vinden. Met name in de Himalaya bloeien vele prachtige vertegenwoordigers van dit geslacht.

Een zeer zeldzame sleutelbloem vind je in Italië: de Primula palinuri, genoemd naar de  Capo Palinuro. Deze sleutelbloem groeit alleen op Italiaanse zandsteen- of kalksteenrotsen in de regio’s Campania, Basilicata en Calabria. Deze soort heeft rozetten van heldergroene, iets vlezige, min of meer ronde bladeren met onregelmatig getande rand, die tot 20 cm lang zijn. De trechtervormige bloemen die vanaf februari talrijk bloeien zijn vrij klein, maar hoog gesteeld. Er zijn nu terreinen op de Capo Palinuro aangewezen waar niet meer gebouwd mag worden om de plant te beschermen, maar desondanks neemt het aantal sterk af.

Nederland herbergt 3 soorten sleutelbloemen: de goudgele gulden of echte sleutelbloem (Primula veris), lichtgele slanke sleutelbloem (Primula elatior) en stengelloze sleutelbloem (Primula vulgaris). Deze drie soorten zijn in Nederland wettelijk beschermd en staan in Vlaanderen op de rode lijst, waardoor de planten niet uit het wild mogen worden gehaald.

Alle bovengrondse delen van de planten zijn eetbaar en kunnen worden gebruikt voor in slaatjes, in pannenkoeken- en cakebeslag en in jam. De bloempjes hebben een anijsachtige smaak. Vroeger werd dit veel op de Veluwe en in Vlaanderen gedaan. Oude Vlaamse namen voor de plant zijn koekenbloem, pannenkoekenbloem en bakbloem. Sleutelbloemen zijn waardplanten voor mineervliegen en voor sommige nachtvlinders zoals de gewone stofuil en trapeziumuil. Ook kan je in het voorjaar vlinders zoals de dagpauwoog op de bloemen waarnemen.

Bronnen:

Diergaarde Blijdorp ook botanische tuin

 

https://www.diergaardeblijdorp.nl/dossiers/planten/primula/

http://kwekerijdewilde.nl/sleutelbloem

https://www.diergaardeblijdorp.nl/wp-content/uploads/2015/05/11-Rotterdam-Diergaarde-Blijdorp.pdf